Volume Profile + VWAP: Tìm điểm vào lệnh
Volume Profile là một chỉ báo hữu ích của lý thuyết đấu giá, và lý thuyết đấu giá tương tự như Quy luật Cung và Cầu, quy luật quan trọng nhất của Wyckoff.
Trong phần trước, chúng ta đã học về Volume Profile và các ứng dụng của nó. Phần này sẽ đi sâu hơn vào cách dùng VP kết hợp với phương pháp Wyckoff.
Nguyên tắc giao dịch với vùng giá trị VA
Quy tắc 80%
Đây là một quy tắc trong Market Profile và cũng được áp dụng cho Volume Profile do sự tương đồng về lý thuyết.
Theo quy tắc 80%, nếu giá đi vào một VA và ở bên trong ít nhất 2 cây nến, có 80% xác suất giá sẽ đi xuyên qua toàn bộ vùng VA (từ VAH tới VAL hoặc ngược lại).
Khi dùng Session Volume Profile, nếu giá nằm ngoài VA của phiên ngày hôm qua, thì khi giá quay trở lại vào VA của phiên ngày hôm qua và ở bên trong nó ít nhất 60 phút (2 cây nến 30 phút), giá sẽ có 80% khả năng đi xuyên qua toàn bộ VA đó.
Cách quy tắc 80% hoạt động:
- Giá mở cửa ngoài VA (trên VAH hoặc dưới VAL).
- Nó quay trở lại vào vùng VA.
- Nó ở bên trong VA ít nhất 2 đơn vị thời gian (2 cây nến).
- Có 80% xác suất giá sẽ đi hết toàn bộ VA (ví dụ: từ VAL lên tới VAH hoặc ngược lại).
Áp dụng Session VP cho cặp tiền tệ USDJPY trên khung m30:
Hình 1: Quy tắc 80% của Volume Profile
Có 6 phiên volume profile tương ứng với 6 ngày liên tiếp.
Trong đó, vào ngày 2 và 3, giá từ chối vùng giá trị của ngày hôm trước ngay khi chạm VAL. Vào ngày 4, 5 và 6, giá chấp nhận giá trị của ngày hôm trước và quay trở lại vào VA.
Chỉ vào ngày 4 và 6, giá tuân theo quy tắc 80% của Volume Profile. Vào ngày 5, giá không tuân theo quy tắc này.
Mặc dù vào ngày 5, giá không chạm tới VAH, nhưng giá đã đi ít nhất tới POC của ngày 4 trước khi đảo chiều.
Quy tắc 80% có độ chính xác cao hơn khi giá đi ngang.
Tương tác với VA
Một vùng VA có ba mức giá quan trọng mà giá sẽ tương tác: VAH, POC, VAL.
Từ quy tắc 80%, chúng ta phát triển các trường hợp khác nhau khi giá tương tác với một VA như trong hình dưới đây.
Hình 2: Các trường hợp tương tác với VA
Khi giá đi vào một VA, mục tiêu gần nhất là POC:
- Nếu giá vượt qua POC, mục tiêu tiếp theo là vùng cực trị đối diện.
- Nếu giá bị POC chặn lại, giá sẽ quay trở lại và thoát khỏi VA.
Khi giá thoát khỏi một VA:
- Nếu giá quay trở lại kiểm tra VA và vào thành công, lặp lại quá trình trên.
- Nếu giá quay trở lại kiểm tra VA và bị từ chối, giá sẽ tiếp tục xu hướng và tìm một vùng VA khác. Quá trình trên được lặp lại.
Ví dụ về cặp NZDUSD áp dụng Session Volume Profile khi giá đi ngang:
Hình 3: Ví dụ về tương tác với VA trên NZDUSD
- Quan sát ba vùng VA của 3 ngày liên tiếp. Ngày 2 có hai lần giá vào VA của ngày 1 và giá đi tới biên đối diện của VA ngày 1 (đường nét đứt).
- Ngày 3: giá vào VA của ngày 2 và giá đi tới biên đối diện của VA ngày 2 (đường nét đứt).
Trong ví dụ trên, chúng ta thấy vào ngày 1, giá tăng vào VA của ngày hôm trước và bị POC chặn lại rồi đảo chiều.
Ví dụ về cặp USDCHF áp dụng Session Volume Profile trong xu hướng tăng:
Hình 4: Ví dụ về tương tác với VA trong xu hướng tăng
Vào ngày 2 và 4, giá tuân theo quy tắc 80%; vào ngày 3, giá không tuân theo quy tắc này vì vào ngày 3, giá bị POC của ngày 1 chặn lại.
Một nhà phân tích Wyckoff sẽ không chỉ đơn thuần giao dịch dựa trên chỉ báo Volume Profile. Họ sẽ nhận ra rằng vào đầu phiên ngày 4, giá có một sự kiện Shakeout của một TR nhỏ; vị trí này hợp lưu với VAL của ngày 3.
Áp dụng quy tắc 80% của Volume Profile, chúng ta sẽ biết giá có 80% khả năng đi lên tới VAH của ngày 3; cộng thêm sự kiện Shakeout tiềm năng, chúng ta có thể tự tin vào lệnh mua tại đây.
Đường VWAP là gì?
VWAP (Volume Weighted Average Price) — Đường giá trung bình có trọng số theo khối lượng. Khối lượng giao dịch của các mức giá trên VWAP bằng khối lượng giao dịch dưới nó.
Như vậy, VWAP là một đường cân bằng quan trọng; khi giá chạm VWAP, xác suất tăng và xác suất giảm là bằng nhau.
Tương tự như POC, trong một thị trường cân bằng, các mức giá dưới VWAP là rẻ và các mức giá trên VWAP là đắt.
Khi thị trường trở nên mất cân bằng, điều này không còn đúng nữa vì giá sẽ đẩy mạnh theo một hướng vượt qua VWAP. Tại thời điểm này, VWAP trở thành một đường kháng cự hoặc hỗ trợ nâng đỡ chuyển động giá theo xu hướng.
Hình 5: Đường VWAP trở thành đường hỗ trợ giá
Trong hình 5, trong giai đoạn đầu, giá đi ngang trong vùng giá trị; đường VWAP xuất hiện như một đường tích lũy vị thế của CO.
Sau một giai đoạn Spring tiềm năng, giá quay trở lại vùng giá trị và bắt đầu trở nên mất cân bằng rồi hình thành xu hướng tăng. Tại thời điểm này, VWAP thể hiện tốt vai trò của nó như một đường hỗ trợ giá.
Kết hợp với Wyckoff
Chúng ta sẽ cần sự hợp lưu của Volume Profile, VWAP và các sự kiện Wyckoff.
Bất cứ khi nào bạn phát hiện giá đi ngang, hãy xác định độ dài và khung thời gian của vùng Wyckoff đó để quyết định dùng Volume Profile và VWAP nào.
- Đối với giao dịch trong ngày, dùng Session VP và Session VWAP.
- Đối với giao dịch dài hạn hơn, dùng VP tuần và VWAP tuần.
Hoặc chúng ta cũng có thể dùng Fixed Range Volume Profile cho mỗi cấu trúc Wyckoff.
Một VA có chiều rộng gần bằng TR Wyckoff là một VA lý tưởng.
Sau khi áp dụng VP và VWAP lên biểu đồ, các bước phân tích tiếp theo là:
- Bối cảnh (Context): Bên nào đang kiểm soát? Giá đang đi ngang hay có xu hướng?
- Kịch bản (Scenario): Nếu X thì Y
- Vị thế (Position): Điểm vào lệnh, dừng lỗ, chốt lời.
Bối cảnh
Giá đi ngang
Giá đi ngang nghĩa là cung và cầu cân bằng; chúng ta không chắc bên nào sẽ thắng, vì vậy tốt nhất là:
- Chờ một cú rũ bỏ (shakeout) (giá thoát khỏi vùng cân bằng rồi quay trở lại).
- Giao dịch tại các biên (mua thấp, bán cao).
Giai đoạn này là các giai đoạn B và C trong Wyckoff. Luôn ưu tiên các sự kiện Spring/UTAD tiềm năng.
Giá đi theo xu hướng
Nếu cú rũ bỏ thất bại, tức là giá trở nên mất cân bằng và không quay trở lại vùng giá trị, chúng ta biết bên nào đang kiểm soát, vì vậy tốt nhất là giao dịch theo xu hướng.
- Phá vỡ khỏi vùng cân bằng: giá sẽ tìm một điểm kiểm tra lại sau cú phá vỡ (giai đoạn D của Wyckoff).
- Đi xa khỏi vùng cân bằng: giá sẽ đi trong một kênh giá với các đỉnh và đáy cao dần hoặc thấp dần (giai đoạn E của Wyckoff).
Kịch bản
Wyckoff rất linh hoạt, không ở dạng công thức, vì vậy chúng ta cần đưa ra các kịch bản: Nếu là X, thì tiếp theo có thể là Y.
Điều đó nghĩa là mọi dấu vết giá để lại cho chúng ta đều cần được xác nhận bởi chuyển động tiếp theo.
Hình 6: Kịch bản: giá vừa tạo ra một Spring tiềm năng
Giả sử khi giá nằm ở giữa VA, chúng ta cần hai kịch bản:
- Nếu giá vừa tạo ra một Spring tiềm năng, chúng ta sẽ chờ nhịp kiểm tra LPS để mở vị thế mua.
- Nếu giá đã hoàn thành việc tạo ra một LPS, chúng ta sẽ chờ giá chạm tới biên trên để đánh giá.
Hình 7: Kịch bản: giá tăng lên tới biên trên 
Hình 8: Kịch bản: giá quay trở lại vào trong VA
Và khi giá tăng lên tới biên trên, chúng ta lại xây dựng hai kịch bản:
- Nếu giá phá vỡ biên (SOS tiềm năng), chúng ta sẽ chờ nhịp kiểm tra BU tại VAH hoặc POC để mở vị thế mua.
- Nếu giá quay trở lại vào trong VA (UTAD tiềm năng), chúng ta chờ nhịp kiểm tra LPSY để mở vị thế bán.
Hãy đánh giá các khả năng thị trường có thể hình thành, và thay đổi thiên hướng khi giá không đi theo kịch bản ban đầu.
Mở vị thế
Nến SBar là gì?
Khi kịch bản đã được xây dựng, điều cần làm là chờ một cây nến chủ động vượt qua các mức quan trọng để mở vị thế.
Các mức quan trọng bao gồm:
- LVN: một nút khối lượng thấp bên trong phạm vi là một mức rào cản mạnh mà giá cần vượt qua trước khi vào lệnh. Vùng ngoài VA (dưới VAL hoặc trên VAH) cũng có thể được xem là một LVN.
- VWAP, POC: Đây là hai mức giá giúp xác định bên nào đang kiểm soát thị trường → chờ giá vượt qua chúng để biết bên nào thắng.
Một cây nến chủ động là một cây nến SBar được tạo ra bởi CO, đẩy giá theo một hướng vượt qua các mức đã nhắc ở trên, với các đặc điểm:
- Biên độ lớn, giá đóng cửa nằm gần đỉnh nến (nếu tăng) hoặc gần đáy nến (nếu giảm).
- Khối lượng giao dịch tương đối lớn.
- Xuất hiện sau các vị trí quan trọng như Spring, LPS, Test…
Một cây nến chủ động tăng được gọi là SOSBar; một cây nến chủ động giảm được gọi là SOWBar.
Với các công cụ hỗ trợ Footprint + Delta, chúng ta có thể đánh giá các cây nến SBar chính xác hơn.
Điểm vào lệnh
Việc đặt lệnh giới hạn (limit order) sẽ không phù hợp vì chúng ta không biết chắc chắn kịch bản đưa ra có đúng hay không.
Hình 9: Vào lệnh Stop sau một cây nến SBar
Trong hình, nếu chúng ta đặt lệnh giới hạn, rất có thể giá sẽ giảm xuống vì giai đoạn Spring tiềm năng dự đoán lúc đầu thực ra là SOW, và giá chỉ tăng lên để tạo LPSY rồi tiếp tục xu hướng giảm.
Một lệnh Buy Stop sẽ tránh được khả năng này:
- Trong trường hợp mua lên, chúng ta có thể đặt lệnh Buy Stop sau một cây nến SOSBar.
- Trong trường hợp bán xuống, chúng ta đặt lệnh Sell Stop sau một cây nến SOWBar.
Dừng lỗ
Cây nến SBar là một cây nến chủ động được tạo ra bởi CO; họ sẽ bảo vệ vị thế của mình trong trường hợp giá đi ngược thiên hướng của họ.
Hình 10: Cách đặt lệnh dừng lỗ
Các vị trí đặt dừng lỗ phù hợp:
- Dưới cây nến SOSBar nếu mua, hoặc trên cây nến SOWBar nếu bán.
- Lệnh dừng lỗ sẽ an toàn hơn khi được bảo vệ bởi các cực trị VAH/VAL, hoặc POC, VWAP.
Như vậy sẽ có nhiều mức dừng lỗ tùy thuộc vào từng trường hợp cụ thể; bạn cần cân bằng tỉ lệ R:R ở mức chấp nhận được. Trước hết, hãy tự xây dựng cho mình một chiến lược quản lý rủi ro phù hợp.
Chốt lời
Một số vùng chốt lời hiệu quả:
- Các cây nến cao trào: đây là những cây nến xuất hiện khi quá mua (SC) hoặc quá bán (BC), báo hiệu việc dừng xu hướng trước đó và một sự thay đổi hành vi.
- Các VA trong quá khứ: giá có xu hướng di chuyển tới vùng khối lượng cao gần nhất vì đó là nơi người mua và người bán từng chấp nhận đấu giá; rất có thể trong tương lai họ cũng sẽ chấp nhận những vùng đó.
- Ngoài ra, chúng ta có thể áp dụng quy luật nguyên nhân và kết quả bằng biểu đồ PnF để tính mục tiêu giá.
Hình 11: Cách đặt lệnh chốt lời
Ví dụ thực hành
Ví dụ 1: GBPUSD trên khung H1
Phân tích bối cảnh:
- Giá đi ngang sau một đợt giảm sâu (nó có thể là tích lũy hoặc tái phân phối). Áp dụng Fixed Range Volume Profile và Session VWAP.
- Lưu ý rằng trong vùng khoanh tròn, giá có một cú rũ bỏ từ đường cầu Wyckoff (cũng là VAL) và quay trở lại vào trong VA.
- Nhìn vào Weis Volume, chúng ta thấy dấu hiệu cạn kiệt cung (Weis là khối lượng tích lũy thường được dùng trong các thị trường mà khối lượng truyền thống khó phân tích như forex, với cách dùng tương tự).
Kịch bản:
- Nếu đây là một Spring, giá sẽ tăng vượt qua biên trên. Chúng ta có thể chờ một nhịp kiểm tra để vào lệnh hoặc vào ngay sau khi có một SBar vượt lên trên VWAP.
- Nếu giá tăng lên và không thể vượt qua VAH, giá có thể đảo chiều và trở thành một UTAD tiềm năng.
Hình 12: Module vào lệnh Wyckoff 2.0 trên cặp GBPUSD
Phân tích 5 vị thế Buy Stop sau các cây nến SBar trong hình 12:
- Vị thế #1: nằm trên VWAP, chưa có nhịp kiểm tra.
- Vị thế #2: nằm trên VWAP/POC, đã có nhịp kiểm tra.
- Vị thế #3: cung lớn, nằm dưới VWAP, chưa có nhịp kiểm tra.
- Vị thế #4: nằm trên VWAP, sau nhịp kiểm tra cung lớn trước đó.
- Vị thế #5: nằm trên VWAP/POC, đã có nhịp kiểm tra tại #4, cây nến SBar mạnh.
Tại các vị thế 1 & 2, giá không vượt qua VAH nên có nguy cơ trở thành LPSY (tái phân phối không có UTAD). Tuy nhiên, sau đó giá giảm xuống và không vượt qua VAL, vì vậy kịch bản tích lũy vẫn khả thi.
Chúng ta không phải lúc nào cũng có những điểm vào lệnh đẹp như các vị thế 4 & 5.
Đôi khi vị thế 5 sẽ không có nhịp kiểm tra trực tiếp và giá sẽ đi thẳng lên vì nhịp kiểm tra tại #4 đã làm cạn kiệt cung.
Việc chờ đợi một vị thế đẹp có thể khiến trader bỏ lỡ cơ hội, tuy nhiên việc vào lệnh sớm có thể làm tăng rủi ro.
Để xác định chính xác một cây nến SBar, có một trường phái giao dịch dựa trên dữ liệu như Footprint, Bookmap.
Ví dụ 2: ETHUSDT trên khung m15
Phân tích bối cảnh:
- Sau một giai đoạn Spring thất bại, giá không thể tăng thêm khi gặp POC của phiên ngày hôm trước, gợi ý một sự kiện UTAD tiềm năng.
- Cây nến SOWBar quay trở lại vào trong TR nhưng chưa vượt qua đường VWAP, khiến chúng ta chưa thể vào lệnh bán tại đây.
- Sau đó, giá giảm sâu vượt qua biên dưới của TR với khối lượng tăng dần, tạo ra một SOW tiềm năng.
Kịch bản:
- Chờ giá hồi phục để tạo LPSY nhằm mở vị thế bán (xác suất cao).
- Trong trường hợp giá tạo ra một Spring, chúng ta sẽ chờ giá kiểm tra lại để mở vị thế mua (xác suất thấp).
Hình 13: Module Wyckoff 2.0 trên ETHUSDT
Mở vị thế:
Tại vị trí SOW, giá kéo râu trên khối lượng lớn và hồi phục lên giống như một Spring.
Tuy nhiên, khi chạm VWAP hợp lưu với VAL của ngày hôm trước, một cây nến râu dài trên khối lượng lớn cho thấy sự từ chối vùng giá trị.
Sau đó, giá kiểm tra lại mức hợp lưu một lần nữa và tiếp tục bị từ chối bởi một số cây nến SBar giảm. Chúng ta có thể mở vị thế Sell Stop sau một cây nến SBar rõ ràng. Chốt lời tại POC trong quá khứ.
Bình luận: Trong ví dụ trên, khi phân tích dựa trên Footprint và phát hiện một bộ nến Absorption + Proactive (SBar mạnh), chúng ta có thể vào lệnh ngay sau cây nến SBar đó mà không cần chờ phá vỡ xuống qua VWAP.
Hình 14: Bộ nến Absorption + Proactive
Hình 14 bao gồm 4 cây nến đảo chiều: 1 cây nến hấp thụ mua + 2 cây nến kiệt sức mua + 1 cây nến bán chủ động.
Công cụ Footprint cho thị trường crypto được dùng tại Coinmap.tech. Trading Hub 3.0 sẽ có một bài viết trong thời gian tới.
Ví dụ 3: XRPUSDT trên khung H8
Bối cảnh:
- Đây là khung thời gian lớn nên chúng ta áp dụng Volume Profile tuần.
- Chúng ta phát hiện giá đi ngang với một sự kiện Spring tiềm năng hợp lưu với POC của tuần trước.
Kịch bản:
- Sau Spring, giá tạo ra một cây nến SBar mạnh; kịch bản đầu tiên là giá sẽ kiểm tra lại SBar và bật lên.
- Kịch bản thứ hai: giá kiểm tra và phá vỡ SBar rồi đi xuống (Spring thất bại). Tại thời điểm này, chờ giá hồi phục lên LPSY để vào lệnh Sell Stop.
Hình 15: Module Wyckoff 2.0 trên XRPUSDT
Hai vị thế Buy Stop được mở tại đây:
- Vị thế #1 đặt lệnh Stop sau cây nến SBar đầu tiên (chưa có nhịp kiểm tra).
- Vị thế #2 chờ nhịp kiểm tra và sự xuất hiện của một SBar mới để đặt lệnh.
Cả hai vị thế này đều thành công và giá đi thẳng tới vị trí quá mua (vượt qua đường cung của kênh giá tăng).
Vị thế #2 an toàn hơn vì nó xuất hiện sau một nhịp kiểm tra lại cung. Tuy nhiên, đôi khi thị trường không thực hiện những nhịp kiểm tra như vậy.
5/5 - (5 bình chọn)
Đừng vẽ cấu trúc bằng tay nữa
Đây là JUKA trực tiếp trên BTC 4H — mọi swing, BOS, CHoCH, IDM và vùng cân bằng premium/discount đều được gắn nhãn tự động, theo thời gian thực.
Không bỏ lỡ cú phá vỡ nào. Không gắn nhãn sai. Không mất hàng giờ vẽ tay. Toàn bộ mã nguồn Trading Hub 3.0 (Pine Script v5) — sở hữu vĩnh viễn, $99 trả một lần. Hoặc $50/năm cho quyền truy cập invite-only trên TradingView.
Dùng thử miễn phí 3 ngày — liên hệ qua Telegram